ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑΣ ΑΠΟ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ

Τίτλος: ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΖΩΗ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

 
Μαρία Κασκαντάμη , Φιλόλογος - Επιμορφώτρια στις ΤΠΕ 

Ηλ. διεύθυνση: www.filologia.gr , Ηλ. ταχυδρομείο: mkaskant@sch.gr

 

Τάξη: Β' Γυμνασίου

Διδακτικά αντικείμενα: Αρχαία Ελληνική Γραμματεία από μετάφραση / Ιστορία / Αγγλικά / Εικαστικά

Ενδεικτικός απαιτούμενος χρόνος: 1 διδακτική ώρα

 

Η ιδέα του σεναρίου 

Ένας πολύ καλός τρόπος να συνειδητοποιήσουν οι μαθητές ότι η αρχαιότητα δεν είναι ένα κατασκεύασμα του νου αλλά χρόνος ζωής και παρουσίας κοινών ανθρώπων στον ελλαδικό χώρο, και να κατανοήσουν ότι το παρόν είναι άρρηκτα δεμένο με το παρελθόν, είναι η χρήση μιας ηλεκτρονικής διεύθυνσης που περιέχει πληροφορίες σχετικά με το θέμα.

 

Στόχοι:

1. Πολύπλευρη προσέγγιση της ζωής των αρχαίων Ελλήνων.

2. Ανάπλαση με τη φαντασία του τρόπου ζωής των αρχαίων Ελλήνων.

3. Κατάδειξη της ιστορικής συνέχειας σε ποικίλες ανθρώπινες δραστηριότητες.

4. Άντληση πληροφοριών από εικαστικές πηγές.

5. Προβληματισμός των μαθητών σχετικά με τα ελληνικούς θησαυρούς που εκτίθενται σε μουσεία του εξωτερικού.

 

Απαραίτητο υλικό:

-        Τετράδιο

-        Σχολικό εγχειρίδιο

-        Αγγλικό λεξικό

-        Λογισμικό: Φυλλομετρητής (Internet Browser)

Ηλεκτρονική διεύθυνση:  http://www.thebritishmuseum.ac.uk The British Museum (Βρετανικό Μουσείο)

 

Πορεία διδασκαλίας

Αφόρμηση - Αφετηρία: Κατά τη διδασκαλία του σχολικού εγχειριδίου ΑΝΘΟΛΟΓΙΟ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ, Ο ΤΟΠΟΣ ΚΑΙ ΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ των Μέλπως Σπ. Καραμπάγια και Ντόλης Σπ. Καραμπάγια οι μαθητές οδηγούνται στη σκέψη ότι οι αρχαίοι Έλληνες ήταν άνθρωποι σαν εμάς, που ζούσαν την καθημερινότητα με τις χαρές και τις λύπες της.

 

Διδακτική διαδικασία: Η ηλεκτρονική διεύθυνση του Βρετανικού Μουσείου συμπληρώνει τον προβληματισμό των μαθητών δίνοντάς τους τη δυνατότητα να γνωρίσουν στιγμές από την καθημερινή ζωή των αρχαίων Ελλήνων με παρατήρηση των παραστάσεων των ελληνικών αγγείων που φυλάσσονται στο Μουσείο.

Η ιστοσελίδα του Διαδικτύου - Η συζήτηση

Οι μαθητές ξεκινούν την περιήγηση τους στο Βρετανικό Μουσείο από την ηλεκτρονική διεύθυνση http://www.thebritishmuseum.ac.uk/compass/index.html . Ο καθηγητής δίνει στους μαθητές ένα φύλλο με οδηγίες για τις επόμενες κινήσεις τους. Οι μαθητές ακολουθούν το σύνδεσμο ''Compass'' (Πυξίδα) και κάνουν ''Σύντομη Αναζήτηση'' ('' Quik search'') χρησιμοποιώντας τις λέξεις  ''Where/When'' (''Πού/Πότε). Στον αντίστοιχο χώρο επιλέγουν την ''ήπειρο'' (''Continet=Europe''), τη ''χώρα'' (''Country=Greece''),ενώ στο τελευταίο πλαίσιο αφήνουν τη λέξη ''Place''. Στη χρονολογία γράφουν 600 BC έως 400 BC. Πατούν τη λέξη ''Find'' (''βρες'') και το αποτέλεσμα είναι να έχουν για παρατήρηση 59 αντικείμενα κυρίως αγγεία και αγάλματα. 1  Ο καθηγητής δίνει στους μαθητές ένα φύλλο με τους τίτλους των αγγείων μεταφρασμένους στα ελληνικά, το οποίο έχει ετοιμάσει με τη συνεργασία του καθηγητή των Αγγλικών, ώστε να αντιμετωπιστούν ευκολότερα οι δυσκολίες που προκύπτουν από το γεγονός ότι η σελίδα είναι ξενόγλωσση. 2

Στη συνέχεια κατευθύνει τους μαθητές να επιλέξουν τα αγγεία, να τα μεγεθύνουν και να παρατηρήσουν τις απεικονίσεις. Κατά τη διαδικασία αυτή με κατάλληλες ερωτήσεις οδηγεί τους μαθητές να αναγνωρίσουν ομοιότητες ανάμεσα στις δραστηριότητες των αρχαίων Ελλήνων και στις δραστηριότητες των σημερινών ανθρώπων. Με τον τρόπο αυτό οι μαθητές συνειδητοποιούν ότι η αρχαιότητα δεν είναι ένα κατασκεύασμα του νου αλλά είναι ο χρόνος ζωής και παρουσίας κοινών ανθρώπων που βίωναν μια καθημερινότητα όπως όλοι οι άνθρωποι.

 

Εργασία για το σπίτι

Ως εργασία για το σπίτι ο καθηγητής ζητά από τους μαθητές να ζωγραφίσουν μια σκηνή από την καθημερινή ζωή των αρχαίων Ελλήνων, όπως αυτοί τη φαντάζονται.

 

Δυνατότητα τροποποίησης

Οι ζωγραφιές που οι μαθητές έφτιαξαν ως εργασία στο σπίτι μπορούν να αποτελέσουν την απαρχή δημιουργίας ενός σχολικού λευκώματος με θέμα τη ζωή των αρχαίων Ελλήνων και σε συνεργασία με τον καθηγητή των Εικαστικών.3 Το λεύκωμα αυτό μπορεί να περιέχει επίσης και κείμενα των μαθητών που θα στηρίζονται σε πρόσθετη βιβλιογραφία που θα δώσει ο καθηγητής.

 
ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
  1. Αν το επίπεδο γνώσεων των μαθητών στο χειρισμό των ηλεκτρονικών υπολογιστών δεν επιτρέπει την αναζήτηση των πληροφοριών κατά τη διάρκεια της διδακτικής ώρας και ο καθηγητής επιθυμεί να απλοποιήσει τη διαδικασία, μπορεί να ξεκινήσει  τη δραστηριότητα από τη σελίδα με τα αποτελέσματα της αναζήτησης.
  2. Το σενάριο μπορεί να πραγματοποιηθεί με παρατήρηση αγγείων που φυλάσσονται σε ελληνικά μουσεία, όπως για παράδειγμα στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο ή στο Μουσείο της Αίγινας (Βλ. σχετικές διευθύνσεις στο τέλος του σεναρίου). Όμως το υλικό που παρέχεται σε αυτές τις διευθύνσεις είναι περιορισμένο.
  3. Ανάλογη εργασία υπάρχει δημοσιευμένη στο Διαδίκτυο στην ηλ. διεύθυνση http://odysseis.cti.gr/thlegonos ''Τηλέγονος: Διαδικτυακή έκδοση των σχολείων της Οδύσσειας'' και συγκεκριμένα στο Σύνδεσμο ''Εργασίες Μαθητών''. Πρόκειται για το project ''Τα παιδία παίζει'', που εκπονήθηκε από τους μαθητές της Β' τάξης του 4ου Γυμνασίου Χαϊδαρίου  κατά το σχολ. έτος 1999-2000. Οι μαθητές, με αφορμή την ερμηνεία της λέξης ''διελκυνστίνδα'' κατά τη διδασκαλία του μαθήματος της Νεοελληνικής Γλώσσας και την ομοιότητα που διαπίστωσαν ότι υπάρχει ανάμεσα στο παιχνίδι αυτό των παιδιών της Αρχαίας Ελλάδας και ένα δικό τους σύγχρονο παιχνίδι, θέλησαν να μάθουν περισσότερα αναφορικά με τα παιχνίδια των παιδιών εποχής εκείνης. Με την καθοδήγηση των φιλολόγων Σοφού Παρασκευής, Κωστούλα Κωνσταντίνου και Φλέκκα Αναστασίας μελέτησαν σχετική βιβλιογραφία, ενώ σε συνεργασία με τον καθηγητή των Καλλιτεχνικών Αναστασιάδη Διονύση ζωγράφισαν παιχνίδια των παιδιών της Αρχαίας Ελλάδας. Στην ομάδα των συνεργαζόμενων καθηγητών συμμετείχε και η καθηγήτρια της Μουσικής Ευσταθίου Ελένη. Η τελική εργασία (κείμενο και ζωγραφιές) πήρε έντυπη μορφή. Δημοσιεύεται στον ''Τηλέγονο'' κατόπιν αιτήματος των μαθητών του σχολείου και τονίζεται ότι δεν έχει τη μορφή του υπερκειμένου. 

 

Σχετικές διευθύνσεις

  • Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο

http://www.culture.gr και συγκεκριμένα

http://www.culture.gr/2/21/214/21405m/g21405m1.html

  • Αρχαιολογικό Μουσείο Αίγινας

http://www.culture.gr και συγκεκριμένα

http://www.culture.gr/2/21/211/21102m/g211bm03.html

  • Muse'e du Louvre: Antiquite' grecques, etrusques and romaines

Μουσείο Λούβρου: Eλληνικές, ετρουσκικές και ρωμαϊκές αρχαιότητες  http://www.louvre.fr

  • Ancient Greek Sites on the World Wide Web

''Αρχαίοι ελληνικοί τόποι'' στο Διαδίκτυο

http://www.showgate.com/medea/grklink.html

  • University of Pennsylvania Museum of Archaeology and Anthropology     

 Πανεπιστήμιο της Πενσυλβάνια, Μουσείο Αρχαιολογίας και Ανθρωπολογίας         

(Το κομμάτι που αφορά την ελληνική ιστορία προσφέρεται και στα ελληνικά) 

http://www.museum.upenn.edu και συγκεκριμένα                                                                                     

http://www.museum.upenn.edu/Greek_World_Greek/Intro.html

 

Ενδεικτική βιβλιογραφία

  1. Flaceliere, R., Ο δημόσιος και ιδιωτικός βίος των Αρχαίων Ελλήνων, μτφ. Γ. Βανδώρος, Εκδόσεις Δ. Παπαδήμα, Αθήνα, 1995
  2. Kolobova, K., και Ozereekaja, E., Η καθημερινή ζωή στην αρχαία Ελλάδα, μτφ. Γ.Ζωίδη, Εκδόσεις Δ. Παπαδήμα, Αθήνα, 1993   
  3. Moffat Hazel, Using museum resources: The world within reach, HMI discussion document, London, 1986
  4. Αφιέρωμα ''Αρχαία Ελλάς'', Περιοδικό rom, τεύχος 6, Απρίλιος - Μάιος 1998, σσ. 36-78

 
Επιστροφή στο πρόγραμμα του σεμιναρίου

Επιστροφή στην αρχική σελίδα